Και εγένετο αυτο-κίνηση

Η αυτόνομη κίνηση των οχημάτων δεν προέκυψε ξαφνικά, ως φυσική εξέλιξη των συστημάτων ηλεκτρονικής υποβοήθησης, αλλά αποτελούσε πόθο των μηχανικών από την εποχή ακόμη που τα τεχνικά μέσα ήταν περιορισμένα, κάνοντας τη σκέψη και μόνο να μοιάζει με ουτοπία βγαλμένη από ταινία επιστημονικής φαντασίας. Το 1925 το πρώτο αυτοκίνητο χωρίς οδηγό, μάρκας Chandler, κυκλοφόρησε στους δρόμους της Νέας Υόρκης. Ουσιαστικά ήταν τηλεκατευθυνόμενο, αφού τα μικρά ηλεκτρικά μοτέρ που ήλεγχαν πεντάλ και τιμόνι έπαιρναν εντολές μέσω ραδιοκυμάτων από το αυτοκίνητο που ακολουθούσε. Στη δεκαετία του '30 διατυπώθηκαν για πρώτη φορά ανοιχτά τα πλεονεκτήματα των αυτόνομα κινούμενων οχημάτων και η σκέψη απελευθέρωσης των επιβατών από το φόρτο της οδήγησης. Πράγμα που εφαρμόστηκε το 1958 από τις RCA Labs και GM: με τη βοήθεια ανιχνευτών θαμμένων στο οδόστρωμα, οι οποίοι «αντιλαμβάνονταν» την παρουσία και ταχύτητα οποιουδήποτε μεταλλικού οχήματος και έστελναν παλμούς καθοδήγησης σε δύο ειδικά εξοπλισμένα πρωτότυπα. Η ιδέα των συστημάτων που κατηύθυναν εξωτερικά τα αυτοκίνητα ήταν αυτή που κυριάρχησε στις έρευνες των δεκαετιών του '60 και του '70. Τα πρώτα οχήματα με σαρωτές λέιζερ, τεχνητή όραση και αυτόνομο ρομποτικό έλεγχο ήρθαν για πρώτη φορά στα '80s και άρχισαν να κερδίζουν σε δημοτικότητα από την αυγή του 21ου αιώνα: στον πρώτο αγώνα αυτόνομα κινούμενων οχημάτων, το 2004, σε μια διαδρομή 150 μιλίων στην έρημο Μοχάβε της Καλιφόρνια, με έπαθλο 1 εκατ. δολάρια, κανένα ρομποτικό αυτοκίνητο δεν κατόρθωσε να τερματίσει. Την αμέσως επόμενη χρονιά, αν και σε ερημική διαδρομή με εμπόδια, οι τερματίσαντες ήταν πέντε, ενώ το 2007 ο διαγωνισμός διεξήχθη σε αστικό περιβάλλον, καταδεικνύοντας την πρόοδο της τεχνολογίας. Σήμερα είναι μάλλον ελάχιστες οι αυτοκινητοβιομηχανίες που δεν ασχολούνται με το θέμα. Μάλιστα, ήδη διατίθενται στην αγορά αυτοκίνητα των Mercedes και Tesla με χαρακτηριστικά ημι-αυτόνομης οδήγησης, που έχουν τη δυνατότητα να διατηρήσουν τη λωρίδα κυκλοφορίας τους ακόμα και σε στροφές, να ακολουθήσουν το προπορευόμενο όχημα, να αναγνωρίσουν πεζούς, διασταυρώσεις και κινούμενα εμπόδια, αλλά και να φρενάρουν εξ ολοκλήρου αυτόματα. Οι κατασκευαστές, ωστόσο, προειδοποιούν πως δεν αποτελούν υποκατάστατο του οδηγού, ο οποίος σε κάθε περίπτωση καλείται να ασκεί την εποπτεία, ακόμα και τα διαστήματα που μπορεί να αφήσει τα χέρια από το τιμόνι.

Τυπικά, στην κλίμακα αυτοματοποίησης οχημάτων της αμερικανικής αρχής ασφάλειας αυτοκινητοδρόμων NHTSA, όπου το «0» αντιπροσωπεύει το συμβατικό αυτοκίνητο και το «5» το πλήρως αυτόνομα κινούμενο όχημα, τα σημερινά συστήματα κατατάσσονται κάπου μεταξύ του «2» και του «3». Η διαφορά, που μπορεί αριθμητικά να φαντάζει μικρή, στην πραγματικότητα παραμένει αρκετά μεγάλη: για να λειτουργήσει ένα αυτόνομα κινούμενο όχημα, θα πρέπει να διαθέτει το υπόβαθρο μιας λεπτομερούς χαρτογράφησης (ο λόγος που οι BMW, Mercedes και Volkswagen εξαγόρασαν πρόσφατα την εταιρεία χαρτογράφησης HERE), ώστε να διαθέτουν τη μερίδα του λέοντος της υπολογιστικής τους ισχύος για την αναγνώριση και πρόβλεψη των κινήσεων άλλων αυτοκινήτων, πεζών, δικυκλιστών σε πραγματικό χρόνο. Επιπλέον, θα πρέπει να διαθέτουν στοιχεία τεχνητής νοημοσύνης, ώστε να επεξεργάζονται τη μορφολογία του περιβάλλοντος στο οποίο κινούνται και να παίρνουν άμεσα αποφάσεις, ακριβώς όπως ο άνθρωπος, σε μια διαδικασία συνεχούς εκμάθησης και βελτίωσης.